5. Širina kolosjeka od 1.435 mm

Od Beograda željeznicom na more, da, prvo snimanje terena za tu prugu urađeno je 1920 godine, a 1926 godine je čak i dignut kredit za tu namjenu. Ipak, novac je utrošen na neke druge obaveza. Željeznica je ostala da čeka neka druga vremena.

5.1. Bar – Titograd

Privredni savjet Federativne Narodne Republike Jugoslavije (FNRJ) donosi 20.8.1951 godine odluku o utvrđivanju trase pruge od Beograda do Bara. Utvrđena trasa pruge je Beograd – Valjevo – Požega – Titovo Užice – Priboj – Bijelo Polje – Kolašin – Titograd – Bar. Izgradnja pruge počine 1952 godine, a u maju 1954 godine formira se Glavna uprava za izgradnju pruge Beograd – Bar.

Jedno od prvih započetih gradilišta je i ono na dionici Bar – Titograd sa izradom nasipa preko Skadarskog jezera, te se 1953 godine počelo i sa probijanjem tunela ,,Sozina’’. Taj tunel će biti i najduži sa 6.170 m, a probijanje je trajalo do 1958 godine. Izgradnja tih 54 kilometra pruge od Bara do Titograda završeno je 1959 godine kada se i puštaju u sobraćaj.

Time je Crna Gora prvi put upisala prugu normalnog kolosjeka na svojoj teritoriji. Puštanjem u rad ove pruge ukadaju se pruge ukog kolosjeka Bar – Virpazar (750 mm) i Plavnica – Titograd (600 mm).

Iako je ova dionica rađena kao dio pruge Beograd – Bar ona je 15 godina bila izolovana od ostalih pruga normalnog kolosjeka u državi (Jugoslaviji), osim kraka ka Nikšiću napravljenog nekoliko godina kasnije.

Stanice na ovoj pruzi su: Bar, Šušanj, Sutomore, Virpazar, Zeta, Golubovci i Titograd.

5.2. Titograd – Nikšić

Ovo je zapravo dionica pruge koju smo već obradili u pasusu o prugama širine 760 mm. Pomenimo da je ta pruga 1965 godine normalizovana (postavljen širi kolosjek) bez naknadnih radova na donjem postroju ili objektima na i pored pruge.

Time se 1965 godine na relaciji Bar – Nikšić moglo putovati prugom normalnog kolosjeka. Za dalje, prema Bileći, išlo se prugom uskog kolosjeka (760 mm) dok ista nije ukinuta.
Ova pruga je izgrađena ubrzo nakon drugog svjetskog rata, a normalizovana 1965 godine je već sredinom osamdesetih bila spremna za ozbiljni remont. No, taj remont je odložen za neka druga vremena (Remont je detaljno obrađen u posebnoj temi).

5.3. Titograd – Vrbnica

Pomenusmo da je u maju mjesecu 1954 godine formirana Glavna uprava za izgradnju pruge Beograd – Bar. Sledeće 1955 godine usvojen je investicioni program te su započeli radovi na izgradnji ostalog dijela pruge Beograd – Bar. Zbog neodostatka sredstava u toku 1956 godine obustavljaja se većina radova na pruzi Beograd – Bar (osim pomenute dionice Bar – Titograd, te Resnik – Vreoca u Srbiji).

Po otvaranju dionice Bar – Titograd donesena je odluka o potpunoj obustavi daljne gradnje, te se započeta gradilišta konzerviraju. Tadašnja Izvršna Vijeća (to bi u današnjim uslovima bile vlade) Srbije i Crne Gore su 1961 godine prebacuju svu odgovornost i način daljneg finansiranja projekta na željeznička preduzeća. U Crnoj Gori je to pruzelo Željezničko transportno preduzeće – Titograd, sektor za građenje. Ova preduzeća (u Srbiji Zajednica jugoslovenskih željeznica, Odeljenje za izgradnju pruge Beograd – Bar) su postavila rok za izgradnju ove pruge za 1970 godinu. Potom se 1965 godine u saveznoj skupštini donosi zakon o finasiranju radova na pruzi Beograd – Bar. Federacija bi učestvovala sa 1,99 milijardi dinara, Srbija sa 192,840 miliona dinara i Crna Gora sa 156,75 miliona dinara. Rok izgradnje je krak 1972 godine, a za svako prekoračenje roka ili premašivanje budžeta svaka republika je dužna da obezbjedi srdstva.

Obezbjeđena sredstva nisu bila dovoljna i uzet je zajam od međunarodne banke za obnovu i razvoj iz Vašingtona u iznosu na 50 miliona dolara, uz grejs priod od šest godina, kamatu od 6,24% i rokom otplate 25 godina. Uslov je bio da se uz otvarnje pruge završi i luka Bar, te da se izgradi i krak pruge Požega – Čačak. Time se stiču uslovi za nastavak izgrgradnje pruge.

Izgradnja pruge Beograd – Bar je završena 24 novembra 1975 godine, a prvi voz je prošao 28 maja 1976 godine (plavi voz sa Josipom Brozom Titom), a prvi komercijalni vozovi su počeli da saobraćaju 30. Maja 1976 godine.

Pruge je u čitavoj dužini elektrificirana (monofazni 25 kV, 50 Hz) 1977 godine. Ipak, nikada nije dovršena, odnosno nisu urađeni svi objekti predviđeni projektom (šest službenih mjesta za preticanje i ukrštanje vozova, projektovani posebni objekti putničke zgrade u Baru i Titogradu, ranžirna stanica u Titogradu,…)

5.4. Titograd – Božaj

Željeznička pruga Titograd – Skadar je puštena u saobraćaj tokom septembra 1986 godine i na njoj se obavljao samo teretni saobraćaj, ipak, od starta je to ispala promašena investicija. Pruga je korišćena 7% (sedam posto) od projektovane projekcije jer je albanska privreda i dalje bila orjentisana da brodovima (ka luci Rijeka, pa onda dalje kopnom) izvozi svoje proizvode.

Saobraćaj se prekida 1990 godine, a 2002 godine je urađena rekonstrukcija da bi 2004 godine ponovo počelo korišćenje te pruge, no, to se opet, dešava sa simboličnom količinom robe.

Iz svih tih razloga nije predviđena neka veća rekonstrukcija. Da, pruga bi dobila na značaju ako bi se napravila ona Nikšić – Sarajevo (trasom Nikšić – Čapljina se ništa ne dobija).

5.5. Planirane pruge

Planirana pruga Pljevlja - Bijelo Polje će po studiji o izradi koridora iz 2006 godine (Građevinski fakultet Podgorica) biti dugačka nešto više od 60 km sa 22 tunela (15,8 km dužine) i 16 mostova (5,1 km).

Za prugu od Bijelog Polja do granice sa Kosovom (produžetak ove pruge) se čeka studija izvodljivosti.